Sửa đổi Luật DN : Minh bạch môi trường kinh doanh

Thứ tư - 18/09/2013 08:59

  Luật DN 2005 cũng như nhiều luật khác, sau một thời gian triển khai sẽ không theo kịp cuộc sống và... bắt buộc phải sửa đổi. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia, muốn sửa triệt để các bất cập thì phải tìm được hết các nguyên nhân.


Khi lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm bị lồng ghép vào các thủ tục 
thì việc giải quyết bất cập không thể triệt để bằng thay đổi các quy định trong Luật DN.

Bộ KH&ĐT được Chính phủ giao chủ trì soạn thảo Luật DN sửa đổi đã chỉ ra 6 nhóm nội dung chính cần được sửa đổi liên quan đến đăng ký thành lập DN; thủ tục đăng ký kinh doanh và đầu tư đối với DN FDI; quy định về giải thể, tạm dừng hoạt động của DN; vấn đề liên quan đến mua bán, sát nhập DN, vấn đề quản trị và sự minh bạch thông tin DN.
“Giấy phép con” tái xuất

Luật DN 2005 đã có bước tiến quan trọng trong so với Luật DN 1999 là sự chuyển đổi của quản lý nhà nước về đăng ký DN từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”. Quy định này tạo sự thông thoáng về thủ tục thành lập DN và phù hợp với thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, theo ông Đậu Anh Tuấn - Phó trưởng ban phụ trách Ban Pháp chế (VCCI), hiện nay đang có xu hướng khôi phục lại tư duy “tiền kiểm”. Điều đáng lo ngại của tình trạng này là rất nhiều giấy phép con tái xuất hiện, nhiều thủ tục mới mọc ra dưới nhiều hình thức khác nhau. Ông Bùi Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đăng ký kinh doanh (Bộ KH - ĐT) cũng thừa nhận, một số quy định của Luật DN vẫn mang tính tiền kiểm, gây khó khăn cho DN khi gia nhập thị trường, biểu hiện ở hai nhóm: yêu cầu phải có chứng chỉ hành nghề, vốn pháp định trong hồ sơ đăng ký kinh doanh và yêu cầu tiền kiểm đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Việc yêu cầu phải có vốn pháp định, chứng chỉ hành nghề đối với một số ngành nghề đòi hỏi trình độ chuyên môn đặc thù hoặc năng lực tài chính tối thiểu nhằm đảm bảo sự an toàn về tính mạng, tài sản, quyền lợi của người dân là cần thiết. Tuy nhiên, yêu cầu phải có trước ĐKKD là không logic và không khả thi.

Ông Tuấn chỉ ra rằng, nguyên nhân của vấn đề tái xuất giấy phép con và chưa từ bỏ hẳn tiền kiểm, một phần do tư duy cục bộ, lợi ích từ cơ chế “xin – cho” nhưng nguyên nhân quan trọng là sự chuyển đổi chưa đồng đều trong hệ thống cơ quan Nhà nước, từ Bộ KH - ĐT sang ngành khác, từ thành thị đến nông thôn, từ hành pháp sang tư pháp… Bên cạnh đó, quản lý nhà nước mang nặng giải quyết tình thế khi vụ việc phát sinh, ứng dụng công nghệ thông tin yếu, kết nối liên ngành chưa tốt và sự phối hợp giữa cơ quan Nhà nước yếu, không ai chịu trách nhiệm…

“Quyền tự do kinh doanh: ai muốn kinh doanh đều được pháp luật khuyến khích và bảo vệ. Cái giá của quản lý nhà nước kiểu giấy phép con sẽ làm tăng gánh nặng của hành chính và chi phí tuân thủ. Nhiều nghiên cứu trên thế giới chứng minh rằng đặt thêm các quy định không làm các quốc gia đáp ứng tiêu chuẩn tốt hơn về điều kiện lao động, phòng chống tham nhũng, bảo vệ môi trường… Thậm chí tác dụng ngược: “lạm dụng quy định, ngầm hoá!”, ông Tuấn phát biểu.

Tuy nhiên, một nguyên nhân sâu xa khác rất ít khi được các cơ quan quản lý nhắc tới đó là yếu tố con người. Theo các chuyên gia, từ quy định không chặt chẽ đến những người thực thi gây khó khăn cho DN đều tác động xấu tới hiệu quả của luật. Khi lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm bị lồng ghép vào các thủ tục thì việc giải quyết bất cập không thể triệt để bằng thay đổi các quy định trong Luật DN.

Thông tin thiếu minh bạch

Tình trạng thiếu thông tin về DN đang ảnh hưởng rất xấu tới môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam. Thực tế, nguồn thông tin có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký DN vẫn còn thiếu về số lượng và tính xác thực. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, tính đến năm 2012, cả nước có 545.000 DN thành lập, trong đó, chỉ có 360.000 DN hoạt động. Tuy nhiên cơ quan này cũng cho biết, có tới 79.000 DN thông tin sai tình trạng hoạt động; 82.000 DN thiếu thông tin; 149.000 DN thiếu, sai và chưa được cập nhật thông tin. Bên cạnh đó, còn rất nhiều các thông tin thiếu, sai khác như: mã số, địa chỉ, ngành nghề, tình trạng hoạt động...

Khi lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm bị lồng ghép vào các thủ tục thì việc giải quyết bất cập không thể triệt để bằng thay đổi các quy định trong Luật DN.
Đại diện Cục Quản lý đăng ký kinh doanh cho rằng, việc công khai hóa, minh bạch hóa thông tin DN phải được quy định cụ thể trong Luật DN. Đây sẽ là cơ sở cho các chủ thể có liên quan đến DN tham gia vào quá trình xã hội hóa giám sát hoạt động của DN, thúc đẩy việc tuân thủ pháp luật của DN. Thứ trưởng Bộ KH-ĐT Đặng Huy Đông thì cho rằng cần phải có chế tài đối với việc thiếu minh bạch thông tin của DN, cần chú trọng đến vai trò hậu kiểm. 

Tuy nhiên, liệu có thể áp dụng những biện pháp hành chính mạnh mẽ đối với việc công khai minh bạch thông tin DN hay không lại là vấn đề không dễ dàng. Muốn chữa tận gốc “căn bệnh” thiếu thông tin hay thông tin DN không chính xác thì phải tìm được căn nguyên của bệnh từ đâu mà ra. Thực tế hiện nay, DN đang phải bỏ rất nhiều chi phí không chính thức. Ví dụ, chi phí không chính thức về thủ tục, chi phí về các khoản hoa hồng, lót tay, định mức về quảng cáo quá thấp... Rất nhiều DN đã phải thừa nhận, nếu công khai tất cả thông tin thì DN có thể phải dừng hoạt động. Từ việc đã mập mờ được thông tin này thì các thông tin khác cũng tiện thể cho mập mờ luôn nếu DN thấy có lợi.

Tuy vậy, chỉ ra bất cập của luật không khó, nhưng phải tìm hết các nguyên nhân gây ra bất cập mới có thể giải quyết tật gốc vấn đề. Cộng đồng DN đang rất mong chờ vào diễn đàn Quốc hội tới đây sẽ có những đóng góp xác thực để Luật DN trở thành một hành lang pháp lý vững chắc cho hoạt động sản xuất kinh doanh.

Bá Tú

Nguồn tin: (DĐDN)

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Thống kê truy cập

  • Đang truy cập: 9
  • Hôm nay: 874
  • Tháng hiện tại: 874
  • Tổng lượt truy cập: 5524713
DN thành viên
HTX Rạch Gầm
Cty CP Đầu tư & Xây dựng TG
Mobifone

Thủ tục tham gia

Ebook "Cẩm nang văn bản pháp luật dành cho doanh nghiệp"

 Tải về Ebook "Cẩm nang văn bản pháp luật dành cho doanh nghiệp"


Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật của Tiền Giang

Nhằm giúp cho các doanh nghiệp thuận tiện hơn trong việc nắm bắt các văn bản pháp luật có liên quan đến hoạt động của Doanh nghiệp. 
Trong cuốn sách điện tử này, chúng tôi đã tập hợp các văn bản pháp quy thuộc gần 50 bộ Luật, Luật có liên quan mật thiết đến hoạt động của doanh nghiệp và sắp xếp thành 41 thư mục chính để thuận tiện cho việc tra cứu tài liệu. Chúng tôi tin tưởng rằng đây sẽ là tài liệu tham khảo rất hữu ích cho mỗi doanh nghiệp trong quá trình quản lý, điều hành doanh nghiệp.

Toàn cảnh Hội nghị Xúc tiến Đầu tư tỉnh Tiền Giang năm 2018